De Diaconie kent twee aandachtsgebieden:
1.    Diaconie : materiële en immateriële hulp gericht op de noden van gemeenteleden of van niet-gemeenteleden in Woerden of de regio, indien en voor zover er geen andere helper voorhanden is, of een andere reden daartoe noopt.

Klik hier voor actuele diaconale projecten
2.    ZWO - Zending/Werelddiaconaat/Ontwikkelingssamenwerking (aparte werkgroep binnen diaconie): materiële hulp gericht op het buitenland, veelal ontwikkelingslanden.  
De Diaconie ziet het tevens als haar taak de leden van onze gemeente bewust te maken van hun verantwoordelijkheid met betrekking tot een rechtvaardige samenleving, zowel plaatselijk, landelijk als wereldwijd.

Klik hier voor actuele ZWO projecten.

Over het werk van een diaken
Diakenen, wat doen ze eigenlijk? De meeste kerkgangers weten dat diakenen met de collectezak rondgaan en druk in de weer zijn bij de viering van de Maaltijd van de Heer. Maar is dat alles wat een diaken doet? En moet je daar nou speciaal diaken voor worden?

1. Wat is diaconie

Onder diaconaat of diaconie wordt verstaan: het handelen vanuit kerken en andere door het evangelie geïnspireerde groepen en bewegingen, dat gericht is op het:
- voorkómen, opheffen, verminderen van (vooral) sociaal-maatschappelijke nood van individuen en van groepen mensen;
- helpen van mensen die in noodsituaties verkeren om deze situaties zo goed mogelijk te hanteren;
- het scheppen van rechtvaardige maatschappelijke verhoudingen.
(Vrij naar “Barmhartigheid en gerechtigheid”, Handboek Diaconiewetenschap, p.13)

Functie en taken van onze diaconie zijn nader geregeld in de Kerkorde en Ordinantiën van de PKN en in de Plaatselijke Regelingen van de Gereformeerde Kerk Woerden.

2. Doelgroepen

De diaconie onderscheidt voor haar praktische organisatie en werkwijze de volgende doelgroepen:

Doelgroep 1: de eigen gemeenteleden (“gemeentediaconaat”).

Doelgroep 2: andere inwoners van Woerden en omstreken die diaconale zorg nodig hebben (“plaatselijk en regionaal diaconaat”).

Doelgroep 3: andere inwoners van Nederland die diaconale zorg, voornamelijk financieel, vanuit de kerken nodig hebben (“overig binnenlands diaconaat”).

Doelgroep 4: personen in het buitenland (vooral ontwikkelingslanden) die financiële ondersteuning vanuit de kerken nodig hebben (“werelddiaconaat of ZWO-diaconaat”).

Het Beleidsplan beschrijft de langere termijn doelen over een periode van vier tot vijf jaar en doet dat in algemene termen. Daarop wordt een Actieplan gebaseerd dat in beginsel elk kalenderjaar opnieuw wordt vastgesteld.

3. Beleidsplan

Algemene uitgangspunten van het beleid

1 Diaconale hulp richten wij over het algemeen op het oplossen van noodsituaties. Het bevorderen van zelfredzaamheid is zo veel mogelijk ons uitgangspunt. Het bieden van structurele oplossingen behoort niet tot onze diaconale taak.

2 Langlopende steunverlening gaat via particulier initiatief, waarbij de diaconie, indien noodzakelijk, enige facilitaire hulp kan verlenen en/of personele inbreng kan leveren. Fondswerving voor langlopende projecten moet breder worden aangepakt dan alleen via de diaconie en moet zo mogelijk lopen via daarvoor geëigende landelijke organisaties.

Specifiek beleid t.a.v. diaconale werkvelden.

3 Gemeentediaconaat: dit betreft het werk in de eredienst en de gemeente. Het laatste loopt via individuele contacten van diakenen en voorts via het wijkwerk. In het wijkwerk richten wij ons niet alleen op materiële (financiële) noden, maar evenzeer op sociale en psychische noden. Een protocol voor het verlenen van financiële noodhulp is opgenomen in het Handboek Diaconie. Aan onze oorsprong als kerkelijke organisatie vloeit voort dat wij er in eerste instantie zijn voor eigen gemeenteleden.

4 Regionaal diaconaat. Wij streven naar een belangrijke versterking van het kerkmuuroverschrijdende diaconaat in Woerden en omstreken. Wij richten ons op primair op samenwerking met alle andere kerken uit de regio via de Diaconale Commissie van de Plaatselijke Raad van Kerken. Daarin leveren we de inbreng aan menskracht en middelen die nodig is om dit te realiseren. Aanvullend richten wij ons ook op intensivering van de samenwerking met de diaconieën van de twee andere PKN gemeenten in Woerden. Wij streven naar het voeren van regelmatig werkoverleg op niveau van moderamina. Het gaat daarbij vooral om specifieke PKN aspecten en coördinatie van PKN standpunten. Wij willen inspelen op de witte vlekken in het bestaande hulpaanbod van burgerlijke gemeente en andere hulpinstanties. Regionaal diaconaat heeft onze prioriteit. Zo willen wij voor een brede groep bewoners van de regio als diaconale gemeente (kerken) herkenbaar zijn.  Indien een verzoek om hulp aan mensen die geen lid zijn van onze kerk, via een gemeentelid wordt ingediend krijgt dit onze bijzondere aandacht.

5 Overig binnenlands diaconaat. Gedacht kan worden aan financiële ondersteuning van landelijk organisaties die zich inzetten voor hulp aan verslaafden, hulp aan ex-gevangenen, en vele andere soorten hulporganisaties. Onze hulp loopt in deze categorie zo veel mogelijk via de “MDA projecten Binnenland” van Kerk in Actie en/of het jaarlijkse Provinciaal Bijdrageadvies van het Protestants Dienstencentrum Utrecht. In beperkte mate geven wij rechtstreeks financiële steun aan andere projecten.
 

6 Werelddiaconaat/ZWO-diaconaat: prioriteit hiervoor past zeker binnen ons visioen van een diaconale gemeente. Wij realiseren ons dat het probleem van rijkdom/armoede een groot maatschappelijk issue is. Via de jaarlijkse inschrijving op de vaste vrijwillige bijdrage (VVB) voor ZWO bepaalt de gemeente in feite hoeveel geld er jaarlijks beschikbaar is voor werelddiaconaat. Wij sluiten voor de besteding van het ZWO budget zo veel mogelijk aan bij de projecten buitenland van Kerk in Actie.
 

7 Menskracht: naast het gemeentediaconaat krijgt het regionale diaconaat onze prioriteit voor wat betreft de relatieve inzet aan schaarse menskracht.
Het Beleidsplan is hierna apart weergegeven (Beleidsplan)

4. Actieplan

Als concretisering van het beleidsplan maakt de diaconie jaarlijks Actieplannen. Omdat een actieplan per definitie tijdgebonden is wordt dit hier niet opgenomen. Iedere diaken heeft het actuele actieplan in zijn bezit. Nieuwe diakenen ontvangen het bij hun aanstelling.
Het Actieplan 2008 is hierna apart weergegeven. (Actieplan 2008)

5. Het werk van diakenen in de gemeente (gemeentediaconaat)

Elke wijkkerkenraad (WKR) kent voor het praktische werk zogenaamde sectieteams, die in beginsel bestaan uit een wijkouderling, een wijkdiaken (‘sectiediaken’ zou een juistere naam zijn) en een aantal contactpersonen.

De wijkgemeenten Oost en West zijn beide opgedeeld in een aantal secties, variërend van zo’n 25 – 60 adressen per sectie. Zie verder de Gemeentegids, deel 1.

Tot de taken en verantwoordelijkheden van het sectieteam behoren de volgende punten:
• Het signaleren van de behoeften aan pastorale en maatschappelijke zorg aan individuele gemeenteleden;
• De planning en uitvoering van, en de rapportage over het bezoekwerk:
• Zijn er bijzonderheden te melden? Zo ja, wat moet er verder gebeuren?
• Welke informatie is er door te geven (van WKR naar gemeente en andersom)?
• De planning en organisatie van gemeenschapbevorderende activiteiten (bijv. groothuisbezoeken, gespreksavonden);
• Omzien naar elkaar: in de wijk/sectie of verdere samenleving zijn misschien (diaconale) problemen. Wat kunnen wij daaraan doen?

Rollen in de sectieteams

Een contactpersoon is iemand die het contact onderhoudt met de adressen (±10) in zijn/ haar sectie. Van de contactpersoon wordt verwacht dat hij/zij de gemeenteleden uit de sectie persoonlijk kent en op de hoogte is van alle relevante bijzonderheden. De contactpersoon verwijst waar nodig door naar andere ambtsdragers.
De ouderling is er met name voor het voeren van de gerichte (pastorale) gesprekken.
De diaken is er in hoofdzaak voor praktische (financiële en sociale) hulpverlening.

Rapportage van het bezoekwerk in de secties zal in de regel samenvattend en anoniem zijn.

Vergaderingen sectieteams

Contactpersonen en ambtsdragers die binnen een sectie werkzaam zijn, treffen elkaar regelmatig in de sectieteams (gestreefd wordt naar een frequentie van 1 keer per 8 weken). Eén van de leden treedt op als gespreksleider. De bijeenkomsten van de sectieteams worden minimaal 1 x per jaar door de wijkpredikant bezocht (ter informatie en ondersteuning). Van de ouderling wordt verwacht dat deze de initiatieven neemt voor het regelmatig bijeenroepen van de sectieteams. Bij het ontbreken van een ouderling neemt de diaken het initiatief.

6. Plaatselijk en regionaal diaconaat

Inleiding

De diaconie is vertegenwoordigd in de volgende regionale organisaties:

- Inloophuis ’t Centrum; beheerd door Stichting Jongeren Ontmoetings- en Advies Centrum (JOAC);
- Bestuur van de Stichting Woerden helpt Roemenie en de Oekraïne;
- Het Noodfonds van de Gemeente Woerden;
- Diaconale commissie van de Plaatselijke Raad van kerken van Woerden en omstreken (Diaconale commissie)
 
“Samen waar het kan” in PKN verband

Naar invulling hiervan wordt gezocht, vooral met de diaconie van de Hervormde Gemeente en waar mogelijk met participatie van de veel kleinere Lutherse Kerk (hun menskracht is beperkt).

7. Werelddiaconaat (ZWO-diaconaat)

Wij kennen een werkgroep Zending, Werelddiaconaat en Ontwikkelingssamenwerking (ZWO) die organisatorisch en financieel behoort tot de diaconie. De werkgroep bestaat voor het merendeel uit ZWO-diakenen en enkele leden die geen diaken zijn. De voorzitter is altijd een diaken. Deze maakt deel uit van het moderamen van de diaconie. Bij voorkeur zijn de beide wijkgemeenten met minimaal één diaken in de werkgroep vertegenwoordigd.

De taken van de werkgroep ZWO kunnen als volgt worden onderverdeeld:
• Het fungeren als informatiebron voor gemeenteleden omtrent de voortgang van het evangelie en het diaconaatswerk in de wereld;
• Het inzamelen van geld ten behoeve van het werelddiaconaat.

In principe behoort de gehele wereld tot het aandachtsgebied van de werkgroep ZWO. Om echter landelijk tot een goede spreiding van de aandacht over de wereld te komen is door de PKN-organen in Utrecht de wereld in regio’s opgedeeld. Deze regio’s zijn toegewezen aan de zorg van de diverse PKN gemeenten in Nederland. Voor onze kerk geldt dat wij Azië als het primaire aandachtsgebied hebben toegewezen gekregen.

Informatiebron

De werkgroep ZWO geeft inhoud aan deze taak door middel van een aantal activiteiten die erop gericht zijn om de gemeente te informeren over het werk van zending, werelddiaconaat en ontwikkelingssamenwerking (waar van toepassing). Het gaat er om de gemeente zo veel mogelijk door middel van acties bij dit werk te betrekken, financieel maar zo mogelijk ook qua verdergaande belangstelling. De belangrijkste activiteiten van de werkgroep op dit gebied zijn:

- Schrijven van artikelen in Kerkklanken over achtergronden van ZWO activiteiten
- Meewerken aan themadiensten zoals:
- zendingszondag (Pinksteren)
- zondag voor het werelddiaconaat (in het najaar)
- Verspreiden van het interkerkelijk zendingsblad “Vandaar”
- Voeren van acties voor gevangenen in de wereld, zoals:
- Advent schrijfactie.
- Paasgroetenactie (briefkaarten).

In aanvulling op deze jaarlijks terugkerende activiteiten organiseert de werkgroep ZWO ook ad hoc acties.

Inzamelen van geld

Voor het ZWO-werk is veel geld nodig. Het inzamelen van het geld is dan ook een belangrijke taak van de werkgroep. De gelden komen binnen via de vaste vrijwillige bijdragen, ZWO collectes, giften en specifieke acties.

Naast deze directe geldelijke inkomsten worden voor het ZWO werk ook middelen verkregen via:
- de verkoop van zendingskalenders;
- het inzamelen van gebruikte postzegels (los) en ansichtkaarten met postzegels;
- het verzamelen van (overgebleven) vreemde valuta na vakantie- en zakenreizen in de zgn. ‘valutaboxen’.

Kassier voor particuliere initiatieven gemeenteleden

De penningmeester van de diaconie verleent ook enkele administratieve faciliteiten via het beheer van een speciale bankrekening voor giften van derden die bestemd zijn voor diaconale initiatieven van gemeenteleden in het buitenland. Dit geldt momenteel voor activiteiten van gemeenteleden in Rusland en Indonesië. Criteria voor deze ondersteuning zijn:
- Initiatiefnemer/betrokkene moet zelf ter plekke ‘de handen uit de mouwen steken’ (geen papieren of te afstandelijke toestand).
- Initiatief moet worden gedragen door een kleine commissie (circa 3 personen);
- Initiatiefnemer/commissie moet zelf de actie promoten; dat is nooit onze zaak (diaconie is alleen kassier). De beperkte rol van de diaconie moet aan iedereen duidelijk worden gemaakt.
- De periodieke verantwoording aan gevers is en blijft zaak van initiatiefnemer en commissie.
- Onze betrokkenheid geldt voor een korte, afgebakende periode.

De diaconie besluit zelfstandig of het initiatief haar sympathie en ondersteuning verdient of niet.
Zie ZWO projecten. 

8. Uitwerking in Handboek Diaconie

Bovenstaande taken van diakenen in de eredienst en het werk in de gemeente via sectieteams, zijn in detail uitgewerkt in een “Handboek Diaconie”. Iedere diaken bezit dit Handboek. Daarin is ook aandacht beteed aan het beleid waarmee de diaconie bepaalt welke giften aan derden worden gegeven.

(oktober 2008)